Các trường hợp khó và lỗi thuế thường gặp

Các quy định trong bốn bài học vừa qua bao gồm mua, bán, đổi và kiếm tiền. Phần lớn những gì Cấp độ 3 dạy vượt ra ngoài phạm vi đó. Bài học này chỉ ra nơi hướng dẫn dừng lại, cách hành động hợp lý ở đó, và những lỗi người ta mắc phải ngay cả khi quy định đã rõ ràng.

Nơi hướng dẫn dừng lại

Phần hỏi đáp của IRS về tài sản số không đề cập tới:

Wrapping một token.
Đưa token vào một pool thanh khoản.
Cho vay qua một giao thức DeFi.
Liquid staking.
Tiền mã hóa bị mất hoặc bị đánh cắp.

IRS cũng đã nói với các nhà môi giới rằng hiện tại họ không cần báo cáo giao dịch staking, cho vay và wrapping trên Form 1099-DA. IRS nói thêm rằng phần thưởng từ các hoạt động đó vẫn phải khai báo.

Vậy là bạn phải khai, nhưng chưa ai nói chính xác khai thế nào.

Vì sao các trường hợp này khó

Lấy ví dụ liquid staking ở Bài học 48. Bạn giao ETH và nhận về một token khác đại diện cho nó. Có hai cách hiểu:

Đó là một lần đổi. Bạn đưa một tài sản số và nhận một tài sản số khác. Quy tắc chung nói rằng đổi một tài sản số lấy tài sản số khác là định đoạt, nên bạn có lãi hoặc lỗ trên ETH.
Đó là một khoản gửi. Bạn vẫn sở hữu cùng một thứ trong một lớp vỏ khác, nên chưa có gì được bán.

Câu hỏi tương tự nảy sinh khi bạn gửi vào một giao thức cho vay và nhận token biên nhận như ở Bài học 43, khi bạn thêm vào một pool thanh khoản như ở Bài học 42, và khi bạn wrap một token. IRS chưa giải quyết vấn đề này.

Cách hành động khi quy định chưa rõ

Vẫn ghi lại mọi thứ. Ngày tháng, số lượng và giá trị bằng đô la lúc vào và lúc ra. Dù cách hiểu nào được xác nhận là đúng, bạn cũng sẽ cần chúng.
Chọn một cách xử lý và áp dụng mỗi năm. Đừng coi một khoản gửi là bán khi điều đó cho ra khoản lỗ, rồi coi như không có gì khi nó sẽ cho ra khoản lãi.
Ghi lại bạn đã chọn gì và vì sao.
Hỏi ý kiến chuyên gia khi số tiền lớn. Ở đây, một chuyên gia thuế am hiểu tiền mã hóa rất đáng đồng tiền bỏ ra.

NFT

Bán một NFT tạo ra lãi hoặc lỗ như bất kỳ tài sản số nào khác. Trả tiền một NFT bằng ETH là định đoạt ETH, nên ngay lúc đó bạn có lãi hoặc lỗ trên ETH.

Thêm một điểm cần lưu ý. Đồ sưu tầm như tác phẩm nghệ thuật có thuế suất dài hạn cao nhất là 28%. Năm 2023, IRS cho biết cho tới khi có hướng dẫn tiếp theo, họ nhìn vào thứ mà NFT đại diện để quyết định nó có phải đồ sưu tầm hay không.

Tiền mã hóa bị mất và bị đánh cắp

Đừng mặc định rằng khoản lỗ do trộm cắp, lừa đảo hay mất cụm từ khôi phục có thể được khấu trừ. Phần hỏi đáp của IRS không đề cập tới điều này. Hãy hỏi chuyên gia trước khi khai khấu trừ.

Những lỗi tốn kém nhất

"Tôi chưa bao giờ rút tiền mặt, nên không có gì để khai." Đổi một loại tiền mã hóa lấy loại khác là định đoạt. Đổi một stablecoin cũng vậy.
"Tôi không nhận được biểu mẫu nào, nên không có gì để khai." Nghĩa vụ khai không phụ thuộc vào biểu mẫu.
Bỏ qua phần thưởng cho tới khi bán. Phần thưởng staking và đào coin là thu nhập vào ngày bạn có quyền kiểm soát chúng.
Làm mất giá vốn. Coin chuyển giữa các ví vẫn giữ giá vốn ban đầu, nhưng chỉ khi bạn còn giữ hồ sơ. Một lần bán không chứng minh được giá vốn có thể bị đánh thuế như thể số coin đó chẳng tốn đồng nào.
Quên các khoản phí trả bằng tiền mã hóa. Mỗi khoản là một lần định đoạt nhỏ.
Không khai khoản lỗ. Khoản lỗ được khai sẽ giảm thuế năm nay hoặc các năm sau. Khoản lỗ không khai thì chẳng có tác dụng gì.
Lẫn lộn các ví. Giá vốn được theo dõi riêng cho từng ví và từng tài khoản.
Lỡ mốc một năm chỉ vài ngày. Lãi ngắn hạn thường bị đánh thuế suất cao hơn.
Phó mặc tất cả cho phần mềm. Hãy kiểm tra các nhãn và số dư.

Luật vẫn đang thay đổi

Tháng 9 năm 2026, một ủy ban Hạ viện Mỹ đã thông qua Digital Asset Tax Certainty Act. Trong số các điều khoản, dự luật sẽ miễn thuế cho phí mạng và phí giao dịch từ 10 USD trở xuống, áp dụng quy tắc wash sale cho tài sản số và làm rõ việc đánh thuế đào coin và staking. Vào lần cập nhật gần nhất của bài học này, nó chưa phải là luật.

Mỗi bài học trên trang này đều ghi ngày cập nhật gần nhất. Riêng về thuế, hãy kiểm tra thêm tình hình hiện tại với cơ quan thuế trước khi khai thuế.

Hoàn thành Cấp độ 3

Giờ bạn đã biết DeFi hoạt động thế nào và lợi suất của nó đến từ đâu, staking vận hành bên trong ra sao, NFT là gì và không phải là gì, và tất cả những thứ đó bị đánh thuế thế nào. Những thói quen giống nhau xuyên suốt mọi học phần: biết ai giữ khóa, biết lợi nhuận đến từ đâu, đọc kỹ trước khi ký, và lưu hồ sơ.