Nên đầu tư bao nhiêu: rủi ro và quy mô vị thế

Quyết định quan trọng nhất với tiền mã hóa là bỏ vào bao nhiêu, không phải mua đồng nào. Chọn đúng quy mô thì một kết quả xấu vẫn có thể vượt qua. Bài học này cho bạn một cách để suy nghĩ về điều đó. Đây là kiến thức, không phải lời khuyên cá nhân.

Bắt đầu từ trường hợp xấu nhất

Các cơ quan quản lý đồng ý về điểm xuất phát.

Financial Conduct Authority của Anh: "bạn nên chuẩn bị tinh thần mất toàn bộ số tiền đã đầu tư."
Các cơ quan quản lý tài chính EU gọi nhiều tài sản mã hóa là "rủi ro rất cao và mang tính đầu cơ" và "không phù hợp với hầu hết người tiêu dùng nhỏ lẻ".

Vậy hãy đặt câu hỏi theo chiều ngược lại. Bạn có thể mất trọn số tiền nào mà cuộc sống không thay đổi? Con số đó là mức trần của bạn.

Việc quan trọng làm trước

Tiền mã hóa đứng sau những điều cơ bản:

Quỹ khẩn cấp. Tiền mặt để dành cho chi phí bất ngờ, giữ ở nơi an toàn và dễ lấy.
Nợ lãi cao. Trả hết thẻ tín dụng là một khoản lợi chắc chắn. Không khoản đầu tư nào mang lại điều đó.
Tiết kiệm dài hạn. Đóng góp lương hưu và các khoản đầu tư đa dạng.

Số tiền bạn sẽ cần trong vài năm tới không nên nằm trong thứ có thể mất một nửa giá trị chỉ trong vài tháng.

Tính theo tỷ lệ tiền tiết kiệm

Hãy nghĩ theo phần trăm, không theo số coin. Giả sử tiền mã hóa giảm 80%, như bitcoin từng trải qua.

Tỷ lệ tiền tiết kiệm trong tiền mã hóa	Ảnh hưởng đến tổng tiền tiết kiệm
2%	Giảm 1,6%
5%	Giảm 4%
20%	Giảm 16%
50%	Giảm 40%

Tỷ lệ nhỏ biến một cú sập thành chuyện bực mình. Tỷ lệ lớn biến nó thành khủng hoảng. Không có tỷ lệ nào đúng cho tất cả mọi người. Tỷ lệ đúng là tỷ lệ mà bạn có thể nhìn nó giảm 80% mà vẫn ngủ ngon.

Đừng vay tiền để mua

Tiền vay và giao dịch đòn bẩy nhân bội thua lỗ. Với đòn bẩy, một biến động giá vừa phải cũng có thể xóa sạch vị thế của bạn, và các cơ quan quản lý Mỹ cảnh báo bạn có thể mất nhiều hơn số đã bỏ vào. Nếu không trả nổi bằng tiền mặt, bạn cũng không kham nổi bằng tiền vay.

Viết quy tắc trước khi mua

Quyết định đưa ra khi giá đang chao đảo thường tệ. Hãy viết ra:

Số tiền tối đa bạn sẽ bỏ vào, theo số tiền và theo tỷ lệ tiền tiết kiệm
Bạn sẽ mua thế nào, ví dụ hằng tháng (xem Bài học 16)
Bạn sẽ làm gì nếu giá giảm một nửa
Bạn sẽ làm gì nếu giá tăng gấp đôi

Rồi làm theo kế hoạch. Hai thói quen gây hại nhiều nhất: bỏ thêm tiền để gỡ lỗ, và mua thêm vì người khác đang giàu lên.

Bên trong phần tiền mã hóa

Quy mô cũng quan trọng bên trong tiền mã hóa. Các đồng nhỏ rủi ro hơn bitcoin hay ether, và memecoin còn rủi ro hơn nữa. Một cách hợp lý là coi phần đầu cơ như tiền đã tiêu rồi.

Khi nào nên hỏi ý kiến chuyên gia

Nếu số tiền là lớn với bạn, hoặc hoàn cảnh phức tạp, hãy nói chuyện với một chuyên gia tư vấn tài chính có giấy phép, người do bạn trả phí chứ không ăn hoa hồng.