Blokzincir nasıl çalışır?

Blokzincir (blockchain), bloklar halinde gruplanmış bir işlem kaydıdır ve her blok bir öncekine kilitlenir. Eski kayıtları değiştirmeyi bu kadar zorlaştıran şey bu kilittir. Bu ders parçaları tek tek ele alıyor.

Herkesin kontrol edebildiği bir defter

Defter, işlemlerin bir listesidir: kim kime ne kadar ödedi. Bitcoin'de tam düğüm (full node) denen bağımsız bilgisayarların her biri defterin bir kopyasını tutar ve her işlemi ve bloğu kurallara göre kontrol eder. Uygun bir bilgisayarı ve bağlantısı olan herkes bir düğüm çalıştırabilir.

Bloklar

Yeni işlemler bir blokta toplanır. Bitcoin'de ortalama olarak yaklaşık her on dakikada bir yeni blok eklenir. Her bloğun içindeki başlıca şeyler şunlardır:

• Bir grup işlem
• Bir zaman damgası
• Önceki bloğun parmak izi

Hash: parmak izi

Bu parmak izine hash denir. Hash, herhangi bir veriden hesaplanan, sabit uzunlukta kısa bir koddur. Üç faydalı özelliği vardır:

• Aynı veri her zaman aynı hash'i verir.
• Tek bir karakteri değiştirmek tamamen farklı bir hash verir.
• Hash'ten geriye doğru giderek veriyi bulamazsınız.

Bitcoin, iki kez uygulanan SHA-256 adlı bir hash fonksiyonu kullanır.

Zincir neden zor değişir?

Her blok bir önceki bloğun hash'ini içerir, böylece bloklar bir zincir oluşturur. Diyelim ki biri eski bir bloktaki bir işlemi değiştirdi. O bloğun hash'i değişir, sonraki blok artık var olmayan bir hash'i gösterir ve her düğüm uyuşmazlığı görür.

Değişikliğin kalıcı olması için saldırganın o bloğu ve ondan sonraki tüm blokları yeniden oluşturması gerekir. Üstelik bunu ağın geri kalanının yeni blok eklemesinden daha hızlı yapmalıdır. Ders 4 bunun neden bu kadar pahalı olduğunu açıklıyor.

Onaylar

İşleminiz bir bloğa girdiğinde bir onayı olur. Üstüne eklenen her blok bir onay daha demektir. Bir ödemenin onayı ne kadar çoksa geri alınması o kadar zordur; bu yüzden birçok hizmet bir ödemeyi kesin saymadan önce birkaç onay bekler. Genel kabul gören ölçü altı onaydır.